Chim Mào Vàng - Sultan tit

Chim mào vàng, tên tiếng anh là Sultan tit ( Melanochlora sultanea ), đây là một loài chim rừng châu Á, nổi bật với bộ lông hai màu đen và vàng. Bộ lông chim mái tương tự chim trống, nhưng có cổ họng và ngực màu vàng ô liu sẫm, kèm theo là phần thân trên có màu ô liu.

Loài chim này thường sống thành các nhóm hỗn hợp trong tán rừng nguyên sinh và rừng thứ sinh, chủ yếu ăn côn trùng lớn. Phân bố rộng rãi ở tiểu lục địa Ấn Độ, tây nam Trung Quốc, Đông Dương và vùng duyên hải Đông Nam Bộ.

Miêu tả

Chim trống có phần lông trước trán và chỏm đầu với mào màu vàng tươi; bộ lông phía trên, hai bên đầu, cổ, cằm, họng và ngực đều có màu đen sẫm với ánh xanh. Rìa của các lông vũ trên lông cánh có ánh kim. Phần lông phía dưới cơ thể, từ ngực xuống có màu vàng sẫm, với hai bên đùi có vạch dọc hoặc vằn trắng.

Chim Mào Vàng - Photo by: David Cook/flickr.com

Chim mái có bộ lông phía trên và hai bên đầu màu nâu ánh xanh sẫm, còn cằm và họng có ánh màu xanh ô liu sẫm. Cánh và đuôi màu đen xỉn, các lông vũ trên lông cánh có rìa với ánh kim xanh lục.

Đặc điểm về cấu trúc bao gồm mỏ màu đen, mi mắt có màu chì, đồng tử màu nâu sẫm, hai chân màu chì. Chim có chiều dài khoảng 20 cm, riêng phần đuôi dài đến 10 cm, cánh dài khoảng 11 cm, và xương cổ chân dài 2,4 cm. Mỏ tính từ chỗ há ra có chiều dài 2 cm.

Phân loại

• Melanochlora sultanea flavocristata  ( Thái Lan, Bán đảo Mã Lai và Trung Quốc Hải Nam và Sumatra )
• Melanochlora sultanea gayeti ( Việt Nam )
• Melanochlora sultanea seorsa ( Đông Dương, Lào, Quảng Tây và Phúc Kiến, Trung Quốc )
• Melanochlora sultanea sultanea ( Nepal, Himalaya, Ấn Độ (Manipur và Mizoram), Myanmar, Thái Lan và miền nam Trung Quốc (tây và nam Vân Nam), vùng nam Tây Tạng của Trung Quốc)

Phân bố

Chim mào vàng phân bố ở nhiều quốc gia trong khu vực châu Á, bao gồm Bangladesh, Bhutan, Trung Quốc, Ấn Độ, Indonesia, Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Lào, Malaysia, Myanmar, Nepal, Thái Lan và Việt Nam. Điều này thể hiện sự đa dạng và phổ biến của loài chim này trong khu vực đông Nam Á.

Môi trường sống

Chim mào vàng không phổ biến ở các khu rừng thường xanh vùng đất thấp. Chúng thường sống thành đàn trên tán rừng nguyên sinh và rừng thứ sinh.

Chúng thường xuất hiện ở các khu rừng, rừng hỗn giao thường xanh và rừng lá rộng rụng lá, cũng như rừng thường xanh. Ngoài ra, chúng cũng được tìm thấy ở rừng tre nứa, cây bụi, rừng tái sinh và cây gỗ lớn gần đó, chúng cũng có thể xuất hiện trên các vùng đất nông nghiệp.

Chim mào vàng thường hoạt động ở độ cao dưới 1.200 mét. Điều này thể hiện sự thích nghi và phổ biến của chúng trong nhiều loại môi trường sống khác nhau.

Chim mào vàng ăn gì?

Chim mào vàng thường kiếm ăn trên các tầng tán và tầng giữa của rừng. Chúng chủ yếu tìm kiếm sâu bọ, bọ cánh cứng và các loài côn trùng như Coleoptera, Lepidoptera, cũng như ấu trùng côn trùng. Chúng cũng ưa thích ăn các loại quả sung hay vả, các loại qủa khác và hạt. Chúng thường xuất hiện trên cây to với các bầy nhỏ, tạo nên cảnh tượng vui nhộn trong môi trường rừng.

Chim Mào Vàng - Photo by: observation.org ( CC-BY-NC-ND )

Giọng hót

Giọng hót của chúng khá to, giọng hót giống như tiếng huýt sáo ngắn lặp đi lặp lại, thường rít lên để báo động. Âm thanh này thường là một chuỗi khoảng năm tiếng huýt sáo rõ ràng, được lặp đi lặp lại theo từng khoảng thời gian, tạo nên một âm thanh đặc trưng cho loài chim này.

Giọng hót của chúng có chút thay đổi nhưng vẫn giữ được các nét giống như tiếng kêu của loài chim bạc má. Điều này là một phần quan trọng của hành vi giao tiếp và tương tác xã hội của chúng trong môi trường sống tự nhiên.

Tập tính

Chim mào vàng thường sống theo cặp hoặc nhóm nhỏ từ 3 đến 12 con. Trong mùa đông, chúng đôi khi hình thành các nhóm lớn hơn và trộn lẫn với các loài chim khác như khướu để kiếm ăn. Thường xuất hiện nhảy giữa các cành, lá ở ngọn cây hoặc bay giữa các tán cây, đồng thời di chuyển và kiếm ăn trong các bụi tre, bụi rậm dưới rừng.

Sinh sản

Mùa sinh sản của chim mào vàng diễn ra từ tháng 4 đến tháng 6. Quá trình xây tổ và sinh sản có sự biến đổi tùy thuộc vào vùng địa lý. Ở Ấn Độ, mùa sinh sản bắt đầu từ tháng 4 và kéo dài đến tháng 7. Ở Nam Trung Quốc, loài chim này bắt đầu vào tháng 4, ở Myanmar từ tháng 4 đến tháng 5, và ở Thái Lan chỉ vào tháng 4.

Tổ chim được xây dựng trong các hốc cây tự nhiên, vết nứt trên cây, hoặc trong các khoảng trống trên tường. Tổ có hình chén và được lót bằng rêu, lá cỏ, thân cỏ, tóc và các loại sợi thực vật khác. Mỗi tổ đẻ từ 5 đến 7 quả trứng có màu trắng, có đốm màu hoa oải hương hoặc nâu hồng. Kích thước của trứng là khoảng 19 mm x 15 mm.

Chim Mào Vàng - Photo by: shanghaibirding.com

Qúa trình ấp trứng và nuôi con chưa được biết rõ, Loaivat.com sẽ cập nhật khi đủ dữ liệu.

Hiện trạng bảo tồn

Chim mào vàng được liệt kê trong Danh sách đỏ, các loài có nguy cơ tuyệt chủng năm 2012 của Liên minh Bảo tồn Thế giới (IUCN) phiên bản 3.1, với đánh giá là "Ít quan tâm" (LC). Loài này cũng đã được đưa vào "Danh sách các loài động vật hoang dã trên cạn có giá trị sinh thái, khoa học và xã hội quan trọng".

Nhờ vào phạm vi phân bố rộng trong một khu vực lớn, nên loài chim mào vàng được đánh giá là loài ít mối quan tâm, không đặt trong tình trạng khẩn cấp từ quan điểm bảo tồn.

Tuổi thọ

Đang cập nhật

 

Những tên khác của loài chim mào vàng:

tiếng Anh: Sultan Tit 

tiếng Catalan: mallerenga sultana 

tiếng Séc: sýkora nádherná 

tiếng Ðan Mạch: Sultanmejse 

tiếng Ðức: Sultansmeise 

tiếng Tây Ban Nha: Carbonero Sultán 

Spanish (Spain): Carbonero Sultán 

tiếng Phần Lan: sulttaanitiainen 

tiếng Pháp: Mésange sultane 

tiếng Croatia: crnoleđa sjenica 

tiếng Hung-ga-ri: szultáncinege 

tiếng Băng Ðảo: Furstameisa 

tiếng Ý: Cincia sultana 

tiếng Nhật: sarutangara 

tiếng Nhật: サルタンガラ 

tiếng Latvian?: sultoninė zylė 

tiếng Hà Lan: Sultanmees 

Na Uy (Nynorsk): Sultanmeis 

tiếng Na Uy: Sultanmeis 

tiếng Ba Lan: sikora sułtańska 

tiếng Bồ Đào Nha: chapim-sultão 

Portuguese (Portugal): chapim-sultão 

tiếng Nga: Султановая синица 

tiếng Slovak: sýkorka sultánska 

tiếng Xéc-bi: Sultanova senica 

tiếng Thuỵ Ðiển: sultanmes 

tiếng U-kren: Синиця золоточуба 

tiếng Trung Hoa: 冕雀 

Chinese (Traditional): 冕雀

tiếng Việt: Chim mào vàng

 

Tài liệu tham khảo:

• wikipedia.org